📖 SEJARAH TINGKATAN 3
BAB 8: KEBIJAKSANAAN RAJA DAN PEMBESAR MELAYU MENANGANI CABARAN BARAT

Kawasan tanah tinggi yang memisahkan dua hulu sungai atau lebih. Digunakan sebagai asas garisan sempadan dalam Protokol Sempadan Perjanjian Bangkok 1909.

Dokumen perjanjian bertulis tentang pembentukan secara rasmi dasar pemerintahan sesebuah kerajaan Melayu.

Ditandatangani pada 10 Mac 1909 antara British dan Siam. Memecahbelahkan wilayah Negeri-negeri Melayu Utara berdasarkan legeh dan lembah sungai tanpa mengambil kira soal kebudayaan, geografi, etnik dan agama penduduk tempatan.

Sultan Kedah (1881-1943) yang dikenali sebagai "Bapa Kedah Moden". Amat murka dan tersinggung dengan Perjanjian Bangkok 1909 sehingga menyatakan tidak akan memaafkan pihak yang menjual negeri Kedah seperti menjual seekor kerbau.

Pemerintah Johor (1825-1862). Memperkenalkan Sistem Kangcu, menjamin keselamatan perairan, mengasaskan Bandar Iskandar Puteri, memodenkan pentadbiran negeri, dan mengeksploitasi hasil hutan (getah perca).

Sultan Johor (1862-1895). Digelar "Bapa Pemodenan Johor". Dikurniakan gelaran Maharaja Johor pada tahun 1868. Memasyhurkan Undang-Undang Tubuh Kerajaan Johor pada 14 April 1895 dan menubuhkan Lembaga Penasihat Johor di London.

Wadah pertemuan antara Raja-raja Melayu dengan pihak British bagi membangkitkan isu-isu masyarakat tempatan yang terjejas akibat dasar pentadbiran British, menjadi jurubicara dan pelindung rakyat.

Sultan Terengganu (1881-1918). Menandatangani Perjanjian British-Terengganu 1910 dan menggubal Undang-Undang Bagi Diri Kerajaan Terengganu (Itqan Al-Muluk Bi Ta'dil Al-Suluk) pada 2 November 1911.

Usahawan bijih timah yang memajukan daerah Larut Matang pada abad ke-19. Menggalakkan pusat pengajian agama dan membina sekolah Melayu Matang pada tahun 1826.

Jutawan berwatak nasionalis yang membangunkan daerah Larut. Mempelajari sistem pentadbiran moden dari Sultan Abu Bakar Johor. Dijatuhkan hukuman dibuang negeri ke Pulau Seychelles dan meninggal dunia di Singapura pada tahun 1895.

Perdana Menteri Kedah (1870-1898) yang dikenali sebagai Tokoh Pembangunan Negeri Kedah. Membina Terusan Wan Muhammad Saman sepanjang 36 km untuk memajukan pertanian padi.

Dato' Bentara Luar Johor. Melukis peta lengkap pertama negeri Johor dan mengasaskan pembukaan Bandar Maharani (Muar), Endau, serta Bandar Penggaram (Batu Pahat) pada tahun 1893.

Menteri Besar Johor yang pertama (1882-1919) bergelar Datuk Bentara. Memartabatkan bahasa Melayu, mewajibkan pegawai British memakai pakaian rasmi Johor, dan memastikan bendera Union Jack dikibarkan lebih rendah daripada bendera Johor.

Digelar "Bapa Pendidikan Melayu Johor". Ketua Jabatan Pelajaran Johor pertama (1883) yang menggalakkan pendidikan moden dan mendesak diwartakan pendidikan wajib kepada kanak-kanak Johor.

Setiausaha Kerajaan Johor (1893-1909) bergelar Dato' Seri Amar Diraja. Bijak berdiplomasi mematahkan usaha British sehingga dibersarakan. Perintis Pakatan Belajar Mengajar Pengetahuan Bahasa (1888).

Dikenali sebagai Tok Ku Paloh (Saiyid Abdur Rahman bin Saiyid Muhammad bin Saiyid Zainal Abidin al-Aidrus). Pembesar yang memberi nasihat kepada sultan melawan peluasan kuasa British dan terlibat menggubal Undang-Undang Bagi Diri Kerajaan Terengganu.

Tokoh pentadbiran Sarawak. Memulakan pengajian Islam formal melalui Madrasah al-Murshidiyyah, menubuhkan Sekolah Kajang untuk wanita, dan mengasaskan Majlis Syuyukh Islam (Majlis Islam Sarawak). Dilantik Datu Imam pada tahun 1932.

Ketua Anak Negeri Sabah semasa Syarikat Borneo Utara British. Membantu Pegawai Daerah, menjaga keamanan, mengutip cukai, mengurus tanah, dan menjadi hakim di Mahkamah Anak Negeri.

Ditubuhkan atas desakan Raja-raja Melayu melalui Durbar. Bermula sebagai Kompeni Percubaan di Port Dickson pada tahun 1933 dan menjadi Rejimen Askar Melayu pada tahun 1935 dengan logo bermoto "Taat Setia".

Ditubuhkan pada tahun 1910 untuk melatih orang Melayu menceburkan diri dalam pentadbiran negeri. Pegawai boleh dinaikkan pangkat ke Perkhidmatan Awam Tanah Melayu (PATM).